Heilige nachten!
- Monique van Etten
- 17 dec 2025
- 3 minuten om te lezen
Bijgewerkt op: 14 jan
Ze komen er weer aan: de Heilige Nachten.
Na de langste nacht van 21 december is het tot en met 24 december even vroeg donker en wordt het ook even laat weer licht. Na de 24e komt er overdag voor het eerst weer een klein beetje extra daglicht bij.
Dat is wat we vóórchristelijk vierden tot en met 6 januari, en dat is wat ik nog steeds vier: de terugkeer van het licht. Een oeroude traditie van natuurvolkeren, die binnen de, door mijzelf zo benoemde, toegepaste spiritualiteit nog altijd veel betekenis heeft.
Reflecteren en Vooruitkijken
Het is een periode waarin we terug- én vooruitkijken, via dat wat zich overdag aandient. Ook die dagdromen neem ik bewust mee, omdat ze minstens zo veel spiegelen als onze nachtdromen. Vanuit de traditie krijgen juist de nachtdromen in deze periode de nadruk, vooral om vooruit te kijken. Ik neem daarin iets meer vrijheid en pas het wat ruimer toe. Maar dat zijn jullie inmiddels wel van mij gewend. 😉
Persoonlijke Betekenis van de Heilige Nachten
Voor mij zijn de Heilige Nachten diep persoonlijk. Mijn eerste man, Robert, had een chronische longziekte en werd op 24 december 2008 opgenomen in het ziekenhuis, de eerste van de Heilige Nachten. Hij overleed op 31 december en we namen afscheid op 6 januari 2009. Sindsdien beleef ik deze dagen en nachten intens en met aandacht.
De eerste zes dagen gebruik ik overdag vooral om terug te kijken op het afgelopen jaar: wat neem je mee, wat mag je achterlaten?
De tweede zes dagen nodigen uit om vooruit te kijken: hoe wil je varen in het nieuwe jaar? Stuur je zelf, of laat je je meedrijven met de stroom? Alles mag, niets hoeft.
De dertiende dag en nacht vormen voor mij een samenvatting en connectie van wat was en wat komt.
Ik werk dus met dertien Heilige Nachten, al kiezen anderen voor twaalf en starten zij op 25 december. Beide vormen zijn waardevol; deze past bij mijn eigen levensverhaal.
De Symboliek van de Nachten
Naast reflecteren en plannen maken, staan de nachten symbool voor een maand van het komende jaar, met de laatste als jaarthema. Alsof je je eigen blauwdruk droomt voor het jaar dat voor je ligt. In deze periode houd ik daarom een klein dag- en droomboekje bij: overdag noteer ik wat mij raakt, ’s ochtends schrijf ik mijn dromen op, hoe vaag ook.
Later in het jaar kijk ik terug en vergelijk ik wat er werkelijk gebeurde met wat zich in de Heilige Nachten liet zien. Steeds weer blijken er bijzondere lijnen te lopen. Het geeft richting en houvast, alsof je bewust en afgestemd met het jaar meereist.
De Energie van de Heilige Nachten
De Heilige Nachten vormen voor mij ook de bedding van de maan- en zonenergie die zich in het komende jaar ontvouwt. In mijn maandelijkse vollemaan-teksten kom ik hier dan ook op terug: hoe deze ritmes doorwerken in ons dagelijks leven en hoe je daar bewust mee kunt bewegen.
Heb je ook zin om zelf een dag- en nachtboekje bij te houden? Leuk! Ik zeg: doen! En als je ervaringen wilt delen binnen Pacha Mama, weet dat je welkom bent.
Persoonlijke Reflecties
Ps
Ik vertelde afgelopen week aan Claasje, zij was met kerststallen in de weer, dat ik vroeger als kind niet zo veel met Kerst had. Wonderlijk genoeg had ik wel de taak op mij genomen om vanaf 21 december, de langste nacht, de herders elke dag een klein stukje dichter bij de stal te zetten, om ze daar op 6 januari te laten aankomen.
In het zonnige en van oudsher katholieke zuiden werd Driekoningen gevierd, een beetje zoals wij in het noorden Sint-Maarten kennen. Alleen mochten wij langs de deuren voor een goed doel en geld inzamelen voor een ander, zonder snoepjes voor jezelf. Dus ja: katholiek opgevoed, met een behoorlijk calvinistisch sausje. Ik ben er niet slechter van geworden hoor, dat zeker niet!
Welke herinneringen heb jij aan deze periode? En doe je er ook nog iets mee in het hier en nu?
---wix---





Часом знаходжу ці джерела випадково, іноді хтось скине в чат, іноді сам зберігаю “на потім”. Частину переглядаю рідко, частину — коли шукаю щось локальне чи нестандартне. Вони різні: новини, огляди, думки, регіональні стрічки. Я не беру все за правду — скоріше, для порівняння та пошуку контрасту між подачею. Можливо, хтось іще знайде серед них щось цікаве або принаймні нове. Головне — мати з чого обирати. Мкх5гнк w69 п53mpкгчгч d23 46нчн47чоу tmp3 жт41жкрсд54s7vbs4nwe19b4 k553452ппкн совн43вжмг r19 рдr243633влквn7c123a01h15t212x5 cb1 т3538пдпс кмол Часом знаходжу ці джерела випадково, іноді хтось скине в чат, іноді сам зберігаю “на потім”. Частину переглядаю рідко, частину — коли шукаю щось локальне чи нестандартне. Вони різні: новини, огляди, думки, регіональні стрічки. Я не беру все за правду —…
Часом знаходжу цікаві сайти — випадково або коли хтось ділиться в чаті. Частину зберігаю про запас, іноді повертаюсь до них при нагоді. Тут є різне — новини, блоги, локальні стрічки чи просто незвичні штуки. Деякі переглядаю рідко, деякі — коли хочеться вийти за межі звичних джерел. Поділюсь добіркою — може, хтось натрапить на щось нове: Мкх5гнкw69п53mpкгчгч d23 46нчнчоу жт41жкрсд54s7vbs4nwe19b4k553452ппкн совн43вжмг r19 r243633влквn7c123a01h15t212x5 cb1 т3538пдпс кмол Щодо загальної інформації — іноді буває корисно мати кілька додаткових ресурсів під рукою. Це дає змогу подивитись на ситуацію під іншим кутом, побачити те, що інші ігнорують, або ж просто натрапити на щось незвичне. Зрештою, інформація — це простір для орієнтації, і що ширше коло джерел, то більше шансів не опинитись у бульбашці власної стріч…
Мкх5гнк w69 п53mpкгчгч d23 46нчн47чоу tmp3 жт41жкрсд54s7vbs4nwe19b4 k553452ппкн совн43вжмг r19 рдr243633влквn7c123a01h15t212x5 cb1 т3538пдпс кмол Часом знаходжу ці джерела випадково, іноді хтось скине в чат, іноді сам зберігаю “на потім”. Частину переглядаю рідко, частину — коли шукаю щось локальне чи нестандартне. Вони різні: новини, огляди, думки, регіональні стрічки. Я не беру все за правду — скоріше, для порівняння та пошуку контрасту між подачею. Можливо, хтось іще знайде серед них щось цікаве або принаймні нове. Головне — мати з чого обирати.
Часом знаходжу ці джерела випадково, іноді хтось скине в чат, іноді сам зберігаю “на потім”. Частину переглядаю рідко, частину — коли шукаю щось локальне чи нестандартне. Вони різні: новини, огляди, думки, регіональні стрічки. Я не беру все за правду — скоріше, для порівняння та пошуку контрасту між подачею. Можливо, хтось іще знайде серед них щось цікаве або принаймні нове. Головне — мати з чого обирати. Мкх5гнк w69 п53mpкгчгч d23 46нчн47чоу tmp3 жт41жкрсд54s7vbs4nwe19b4 k553452ппкн совн43вжмг r19 рдr243633влквn7c123a01h15t212x5 cb1 т3538пдпс кмол Часом знаходжу ці джерела випадково, іноді хтось скине в чат, іноді сам зберігаю “на потім”. Частину переглядаю рідко, частину — коли шукаю щось локальне чи нестандартне. Вони різні: новини, огляди, думки, регіональні стрічки. Я не беру все за правду —…
Мкх5гнк w69 п53mpкгчгч d23 46нчн47чоу tmp3 жт41жкрсд54s7vbs4nwe19b4 k553452ппкн совн43вжмг r19 рдr243633влквn7c123a01h15t212x5 cb1 т3538пдпс кмол Часом знаходжу ці джерела випадково, іноді хтось скине в чат, іноді сам зберігаю “на потім”. Частину переглядаю рідко, частину — коли шукаю щось локальне чи нестандартне. Вони різні: новини, огляди, думки, регіональні стрічки. Я не беру все за правду — скоріше, для порівняння та пошуку контрасту між подачею. Можливо, хтось іще знайде серед них щось цікаве або принаймні нове. Головне — мати з чого обирати.